୧୯୪୨ ମସିହାର କଥା । ଗାନ୍ଧିଜୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ସ୍ଵାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ଅନ୍ତିମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଆଡ଼କୁ ଯାଉଥାଏ । ସେହି ସମୟରେ ଡମପଡ଼ାଗଡର ରାଜା ଅମର ବୀରବର ଭ୍ରମରସିଂହ ରାୟଙ୍କ ପ୍ରୋତ୍ସାହନରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ରାମଲୀଳା ନାଟ୍ୟ ସଂସଦ। ଗ୍ରାମର ମଧ୍ୟଭାଗ ଶ୍ରୀଶ୍ରୀ ରଘୁନାଥ ଦେବ ଜୀଉଙ୍କ ମନ୍ଦିର ପ୍ରାଙ୍ଗଣରେ ରାମାୟଣ କଥାବସ୍ତୁକୁ ଆଧାର କରି ଗ୍ରାମର କଳାକାରମାନେ ମଞ୍ଚସ୍ଥ କରିଥିଲେ ରାମଲୀଳା । ଗ୍ରାମର ମୁଖିଆ ସ୍ୱର୍ଗତଃ ଇଶ୍ଵର ମତଗଜ୍ ସିଂ ଓ ସ୍ୱର୍ଗତଃ ବାଞ୍ଚ୍ଚାନିଧି ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ସହଯୋଗରେ ସ୍ୱର୍ଗତଃ ଲୋକନାଥ ଲେଙ୍କା ଓ ବଙ୍କିମ ବିହାରୀ ନାୟକ ପ୍ରମୁଖଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏହି ସାଂସ୍କୃତିକ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଶୁଭାରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ମହାନଦୀ ଓ ଚନ୍ଦକା ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଏହି ଗ୍ରାମର ପରିଚୟ କହିଲେ ଶ୍ରୀଶ୍ରୀ ରାମଲୀଳା ନାଟ୍ୟ ସଂସଦ କୁ ହିଁ ବୁଝାଏ। ସମୟ ବଦଳିବା ସହ ଆଧୁନିକତାର ଚାକଚକ୍ୟ ଏବେ ସମାଜକୁ ଗ୍ରାସ କରି ଚାଲିଛି । ହେଲେ ତାରି ମଧ୍ୟରେ ବଞ୍ଚି ରହିଛି ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ।
ସମୟକ୍ରମେ ଅନୁଷ୍ଠାନର ପୁରୋଧାମାନେ ମଧ୍ୟ ବିଦାୟ ନେଇଛନ୍ତି ।୧୯୮୯ ମସିହାରୁ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଦାମୋଦର ଲେଙ୍କା ଓ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୁ ପ୍ରସାଦ ନାୟକଙ୍କ ତତ୍ବାବଧାନରେ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନ ଦୀର୍ଘ ୩୦ବର୍ଷ ଧରି ପୌରାଣିକ ଓ ସାମାଜିକ ନାଟକ ପରିବେଷଣ କରି ସମଗ୍ର ବାଙ୍କୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ସୁନାମ ଅର୍ଜନ କରିପାରିଛି । ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଦାମୋଦର ଲେଙ୍କାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ପରେ ଏବେ ଡ଼.ସ୍ମୃତି ରଞ୍ଜନ ଲେଙ୍କା ଓ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ବିଭୁପ୍ରସାଦ ନାୟକଙ୍କ ନେତୃତ୍ବରେ ଅନୁଷ୍ଠାନ ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି। ମଞ୍ଚ କଳା ସହିତ ବୃକ୍ଷରୋପଣ ଭଳି ମହତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ରତ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରି ନେଇଛି ଅନୁଷ୍ଠାନ।।।